110 ปีสนองพระปณิธาน“พระบิดาแห่งสหกรณ์ไทย “ เชื่อม”เครือข่ายสหกรณ์”สู่การแก้“วิกฤติราคา”ผลผลิต

“สหกรณ์เป็นวิธีจัดการรูปแบบหนึ่ง ซึ่งบุคคลหลายคนมารวมกันโดยความสมัครใจของตนเองในฐานะที่เป็นมนุษย์ โดยมีสิทธิเสมอภาคกันทั่วหน้า”

พระราชดำรัสความตอนหนึ่งของพระราชวรวงศ์เธอ กรมหมื่นพิทยาลงกรณ์ได้ชื่อว่า”พระบิดาแห่งสหกรณ์ไทย” เมื่อครั้งก่อตั้งและจดทะเบียนสหกรณ์วัดจันทร์ ไม่จำกัดใช้ ต.วัดจันทร์ อ.เมือง จ.พิษณุโลก เป็นสหกรณ์แห่งแรก เมื่อวันที่ 26 ก.พ.69 หรือเมื่อ 110 ปีก่อน และทรงดำรงตำแหน่งนายทะเบียนสหกรณ์เป็นพระองค์แรกของประเทศไทยและพระองค์ทรงเป็นผู้นำแนวคิดนี้มาช่วยแก้ปัญหาความเดือดร้อนของประชาชนจากอดีตมาจนถึงทุกวันนี้

การรวมกลุ่มของเกษตรกรทุกภาคส่วนการผลิตเพื่อการจัดการแก้ปัญหา ผลผลิตล้นตลาด นำไปสู่วิกฤติด้านราคา โดยทุกปัญหาจะจบลงด้วยวิถีสหกรณ์ ด้วยกลไกการเชื่อมโยงเครือข่ายสหกรณ์ด้วยกันเข้ามารับซื้อในราคานำตลาดและเร่งกระจายผลผลิตออกมาจากพื้นที่แหล่งผลิตโดยเร็วที่สุด จึงเป็นวิธีการจัดการปัญหาได้เร่งด่วนทันท่วงทีและเห็นผลอย่างเป็นรูปธรรมมาทุกยุคทุกสมัย ผ่านหน่วยงานที่เป็นกลไกสำคัญในการขับเคลื่อนคือ กรมส่งเสริมสหกรณ์

”นายนิรันดร์ มูลธิดา”อธิบดีกรมส่งเสริมสหกรณ์คนปัจจุบัน ได้ชื่อว่าเป็นผู้นำรุ่นใหม่ ทำงานฉับไว เข้าใจปัญหา ในฐานะลูกหม้อกรม ทันทีที่รับทราบปัญหาความเดือดร้อนของพี่น้องสมาชิกสหกรณ์ ก็จะสั่งการเกาะติดปัญหาจนกว่าจะคลื่คลาย ผ่านหน่วยงานในสังกัดสำนักงานส่งเสริมสหกรณ์พื้นที่กรุงเทพฯและสำนักงานสหกรณ์(สกจ.)จังหวัดทั่วประเทศ

ทันทีก้าวขึ้นรั้งตำแหน่งอธิบดีเมื่อวันที่ 1 ต.ค.69 ปัญหาก็ประเประดังเข้ามาทันทีแบบไม่ทันตั้งตัว เริ่มจาก”หอมแดงศรีสะเกษ “หอมแดงพันธุ์ดีการันตีด้วยสินค้าGI ผลผลิตล้นตลาดราคาร่วงรูดทะลาดมาตั้งแต่ปลายปีที่แล้ว สนนราคาเพียงกิโลกรัมละ 7-8 เท่านั้น ถือว่าขาดทุนเ เพราะต้นทุนจริง ๆ อยู่ที่ 8-10 บาท ส่งผลให้กรมส่งเสริมสหกรณ์ของความร่วมมือให้สหกรณ์ในพื้นที่รับซื้อหอมหัวสดในการราคานำตลาดจำหน่ายผ่านเครือข่ายสหกรณ์ทั่วประเทศราคาอยู่ที่ 13-15 บาท ต่อเนื่องเรื่อยมาจนราคาขยับมาไม่ต่ำกว่า 30 บาทในทุกวันนี้ ทั้งหอมหัวสด หองปึ๋งและหอมมัดจุก

ความวันไม่ทันหาย ความควายก็เข้ามาแทรกจนได้ ช่วงเวลาไล่เลี่ยกัน สหกรณ์โคนมเกิดปัญหาน้ำนมดิบล้น ไม่มีตลาดรองรับเพียงพอ จนสร้างความเดือดร้อนให้กับเกษตรกรสมาชิกสหกรณ์ผู้เลี้ยงโคนมไปทั่ว ทว่าการแก้ปัญหา ภายใต้การนำของอธิบดีนิรันดร์หาวิธีการจัดการน้ำนมดิบส่วนเกิน ด้วยการให้สหกรณ์โคนมที่มีศักยภาพรับซื้อจากสหกรณ์ขนาดเล็กในเครือข่ายมาแปรรูปเป็นผลิตภัณฑ์ต่าง ๆ พร้อมประสานบริษัทนมยักษ์ใหญ่ อย่างบริษัท ดัชมิลล์(ประเทศไทย)และอีกหลายบริษัทมาเสริมอีกแรง จากนั้นสถานการณ์น้ำนมดิบล้นตลาดก็เริ่มคลี่คลายลง

ทว่าล่าสุดมาลงที่”มะพร้าวน้ำหอม”ราคาดิ่งเหว สาเหตุผลผลิตล้นตลาด ส่งผลให้ราคามะพร้าวน้ำหอมดิ่งเหวเหลือแค่ลูกละ 2 บาท ต่ำสุดในรอบ 10 ปี เมื่อเทียบกับช่วงเดียวกันปีที่แล้ว ราคาหน้าสวนอยู่ที่ 23-28 บาทต่อลูก

จากนั้นกรมส่งเสริมสหกรณ์ โดยสำนักงานสหกรณ์จังหวัด(สกจ.)ทั่วประเทศประสานไปยังเครือข่ายสหกรณ์มาช่วยเหลือรับซื้อในราคานำตลาดหรือลูกละ 5 บาทในขณะนั้น นำร่อง 2 จังหวัดได้แก่ จ.สมุทรสาครและราชบุรี ผ่านเครือข่ายสหกรณ์ในภาคอีสานนำโดยสหกรณ์การเกษตรการวิสัย จำกัด อ.เกษตรวิสัย จ.ร้อยเอ็ด

“ท่านรองนายกฯและรัฐมนตรีว่าการกระทรวงเกษตรและสหกรณ์ ท่านย้ำนะครับว่าต้องให้ความสำคัญความเดือดร้อนของพี่น้องเกษตรกร ท่านจึงให้ผมรีบลงมาพื้นที่เลย จึงเป็นที่มาของวันนี้มาช่วยกันยกระดับราคา ไม่ใช่แค่มะพร้าวน้ำหอมแต่เป็นสินค้าทุกประเภทที่มีปัญหาราคาตกต่ำ ” นายนิรันดร์เผยภายหลังเป็นประธานลงนามเอ็มโอยู(MOU)ระหว่างสหกรณ์การเกษตรบ้านแพ้ว จำกัด อ.บ้านแพ้ว จ.สมุทรสาครกับเครือข่ายสหกรณ์ภาคอีสาน นำโดยสหกรณ์การเกษตรเกษตรวิสัย จำกัด อ.เกษตรวิสัย จ.ร้อยเอ็ด ทั้งนี้เพื่อเร่งกระจายมะพร้าวน้ำหอมออกจากแหล่งผลิตโดยเร็วที่สุด

นางบุญเกิด ภานนท์ ผู้จัดการสหกรณ์การเกษตรเกษตรวิสัย จำกัดยอมรับว่าเครือข่ายสหกรณ์ช่วยได้มาก อย่างเกษตรวิสัยมีความสัมพันธ์กับเครือข่ายสหกรณ์ในภาคใต้มาอย่างยาวนาน ถ้าสินค้าตัวใดตกต่ำ เราก็จะเข้าไปช่วยแหย่ทันที หลังราคากลับมาสู่ภาวะปกติก็จะถอยทัพกลับออกมาเพื่อให้ราคาเป็นไปตามกลไก

“อย่างเกษตรวิสัยเป็นสหกรณ์ขนาดใหญ่มีสมาชิกเป็นหมื่นคน แต่เราก็จำเป็นต้องช่วยสหกรณ์อื่นด้วย เราจำเป็นต้องมีเครือข่าย สหกรณ์จะใหญ่โตแค่ไหนก็ต้องมีเพื่อน ปีนี้เราดวงดีนะค่ะที่ได้ท่านอธิบดีใจดี ประสานง่าย เข้าถึงง่าย ถ้าอธิบดีไม่ประสานมาเกษตรวิสัยจะรู้เหรอว่ามะพร้าวน้ำหอมลูกละ 2 บาท อยากจะฝากไปยังเครือข่ายว่าเราเชื่อมโยงกันให้ได้ จับมือกันให้แน่นแล้วเดินไปด้วยกัน ไม่มีใครช่วยเราได้ดีเท่าเราช่วยพวกเรากันเอง”ผู้จัดการสหกรณ์การเกษตรเกษตรวิสัย จำกัด กล่าวย้ำ

ครบรอบ 110 ปีนับเป็นอีกก้าวของขบวนการสหกรณ์ไทยภายใต้การกำกับดูแลของกรมส่งเสริมสหกรณ์ กระทรวงเกษตรฯ ในการช่วยเหลือดูแลเกษตรกรสมาชิกให้ชีวิตความเป็นอยู่ที่ดีขึ้นตามแนวพระราชดำรัวพระบิดาแห่งสหกรณ์ไทย